© foto: Izaak P. Slagt© foto: Izaak P. Slagt© foto: Izaak P. Slagt© foto: Izaak P. Slagt© foto: Izaak P. Slagt
home
vragen3.jpg

Borstvoeding.com - Kenniscentrum Borstvoeding, biedt een keur aan informatie over borstvoeding. Kijk hier hoe dé site voor borstvoedend Nederland en België is samengesteld en kijk hier voor een compleet overzicht van alle informatie.
Elke week plaatsen wij op zondag een nieuwe column, op woensdag een nieuwe foto en op zaterdag een nieuw lezersverhaal

home

Borstvoeding en vruchtbaarheid [1]

Er blijken verschillende factoren te zijn in het bestaan van Lactational Amenorrhea Method (LAM), het wegblijven van menstruatie als gevolg van de borstvoeding. Annelies Bon verklaart verschillende zaken over vruchtbaarheid en borstvoeding.

Voor het wegblijven van de menstruatie in de borstvoedingsperiode zijn de volgende zaken van belang:

  • de 'borstvoedingsstijl': het wel of niet voeden op verzoek, het gebruik van fopspenen, nachtvoedingen en samen slapen. Hierbij zijn twee dingen van belang, namelijk de frequentie van de borstvoedingen, en het totaal aantal minuten dat een kind per etmaal aan de borst zuigt. Als het aantal borstvoedingen per etmaal hoog is, blijft de basishoeveelheid prolactine in het bloed hoger dan als er minder vaak wordt gevoed. Dat heeft invloed op de vruchtbaarheid. En, hoe meer minuten per dag een kind aan de borst ligt, hoe sterker de vruchtbaarheid onderdrukt wordt. Dit gebeurt onafhankelijk van de leeftijd van de baby;
  • introduceren van ander voedsel dan moedermelk (flesvoeding of vast voedsel);
  • leeftijd van de moeder: hoe ouder de moeder, hoe langer het duurt voor de menstruatie weer terug komt (de andere factoren zijn dan gelijk);
  • hoe goed een moeder gevoed is. In onze maatschappij is dit een niet zo belangrijke factor, maar in veel ontwikkelingslanden wel. Daar bleek dat het geven van vitaminen pillen aan zwangere en voedende moeders tot gevolg had dat de cyclus een paar maanden eerder weer op gang kwam.

Er zijn volkeren (!Kung) waar vrouwen pas na vier jaar weer zwanger worden, zonder verder gebruik van andere voorbehoedsmiddelen. Deze vrouwen zijn zelden in hun leven ongesteld. Ze krijgen vier, vijf of zes kinderen, met zo'n 4,5 - 5 jaar ertussen, en komen dan in de overgang.

Grote individuele verschillen

Welke factoren het belangrijkste zijn verschillen per vrouw en per omstandigheid. Zo bleek in een onderzoek dat bij vrijwilligsters van een borstvoedingsorganisatie, die over het algemeen een borstvoedingsstijl hanteren van vaak voeden, nachtvoedingen, veel lichamelijk contact zoals dragen of samen slapen en de nachtvoedingen de belangrijkste factor te zijn. Dat wil zeggen de cyclische activiteit kwam terug als de nachtvoedingen stopten. Echter, bij vrouwen die een in het westen meer gangbare borstvoedingsstijl hanteerden, zoals op schema voeden en de baby veel in het eigen wiegje laten slapen, bleek de introductie van bijvoeding de belangrijkste factor voor de terugkeer van de cyclische activiteit te zijn.

In de onderzoeken spreken we over gemiddelden, niet over individuen. Met andere woorden het is moeilijk om bij één persoon aan te wijzen wat nu eigenlijk de menstruatie tegenhoudt en wat de cyclische activiteit weer op gang brengt.

Begripsverwarring

Ik haal in bovenstaande de woorden 'cyclische activiteit', 'LAM' en 'menstruatie' door elkaar. Wat veel mensen vergeten is dat de menstruele cyclus niet één ding is: als er bloed komt, menstueer je maar de cyclus bestaat uit verschillende dingen:

  • follikel activiteit, dat wil zeggen de rijping van de eicellen in de eileiders tot follikels;
  • ovulatie;
  • wat wordt genoemd "luteal competence", ik weet niet wat dat is, maar vermoed dat dat de mogelijkheid tot innesteling is;
  • de menstruatie zelf.

De volgorde waarin deze fasen terugkomen is, ik citeer uit "Breastfeeding, Fertility and Maternal Condition" van Peter T Ellison, in Dettwyler and Stuart-Macadam's "Breastfeeding: Biocultural perspectives", 1995:(p328-329):

"...a graded progression to the return of full fecundicity through stages of follicular activity, without mentruation, menstruation without ovulation, ovulation without luteal competence, and finally competent cycles."

Dus, als je menstrueert, hoeft je nog niet weer geheel vruchtbaar te zijn. De ovulatie en de "luteal competence" kunnen nog achterwege gebleven zijn. Daarbij geldt: hoe eerder de menstruatie, hoe vaker het een cyclus was zonder ovulatie. Ook de volgende menstruatie(s) kunnen zonder ovulatie zijn geweest.

Nieuws van de WHO

WHO researchers determined the risk of pregnancy during lactational amenorrhea among 4,118 women from five developing and two developed countries. The countries were China, Guatemala, Australia, India, Nigeria, Chile and Sweden.
During the first six months postpartum, cumulative pregnancy rates during the period of lactational amenorrhea ranged from 0.9% to 1.2% during "full breastfeeding". Pregnancy rates through the end of partial breastfeeding in the first six postpartum months ranged from 0.7% to 0.8%. At twelve months postpartum, pregnancy rates ranged from 6.6% to 7.4% during full breastfeeding and from 3.7% to 5.2% through completion of partial breastfeeding.

Lees ook

Foto van de week: Mijn 1,5 jarige zoon

2week40-a.jpg

'Een intiem moment van ons drieën', schrijft Nike. Ja, en daarom ben jij de winnaar van deze week: mooi gezegd en mooi verbeeld Nike. De steun van de vader, de partner, de heer des huizes... maakt niet uit hoe we hem noemen, maar zijn steun is o zo belangrijk voor het slagen van de borstvoeding. Zou de steun van de mannen toenemen? Het viel mij op dat er tijdens de borstvoedingontmoetingsdag afgelopen zondag veel meer mannen aanwezig waren dan in voorgaande jaren. Goed teken dus!

Nike: Beste fotoredactie, dit vind ik een mooie foto van mijn 1,5 jarige zoon. Hij was druk bezig met het ontdekken van de duinen, en had dorst. Snel een slokje dus... Leuk dat mijn man er ook op staat, een intiem moment van ons drieën in het laatste zomerzonnetje! Het was overigens een van de laatste keren dat hij bij me dronk. Hij wil niet meer dus het is klaar. Deze foto is daarom extra belangrijk voor me, hij illustreert een prachtige tijd. Groet, Nike

En dan de andere foto's. Twee in de categorie 'records', eentje vanwege werelddierendag, een foto van Dylan die alweer zeven weken drinkt, Thomas van drie jaar... kijk zelf maar!

2week40-b.jpgNa het zien van de foto van de week van Loïs die binnen tien minuten na de keizersnede aan de borst is op de uitslaapkamer, kan ik het niet laten om ook eens een foto in te sturen. Als jullie naar records kijken maakt deze foto een goede kans.
Terwijl mijn buik na de keizersnede werd dichtgemaakt lag onze jongste al op de operatietafel aan de borst! Een ervaring om nooit te vergeten. Vanwege zijn dysmaturiteit werd hij op de kinderafdeling opgenomen. Door wat complicaties aan mijn kant konden we elkaar de eerste week heel beperkt zien, enkele keren per dag een half uurtje, maar die eerste keer aan de borst kon niemand ons afnemen! Met dank aan het ok-team van het Hofpoort Ziekenhuis in Woerden en in het bijzonder aan verpleegkundige Tanja.
De baby in kwestie is inmiddels drie jaar, dus ik ben wel wat laat met insturen :-)
Janneke

2week40-c.jpgHallo, wat leuk al die foto's over borstvoeding. Daarom stuur ik hierbij ook mijn foto toe. Dit is mijn zoon Yannick net twintig minuutjes op de wereld, en zocht hij al de borst. Hij heeft vanaf zijn geboorte een flinke zuigbehoefte, en dat liet hij dan ook direct merken! Hij drinkt erg goed, geniet zicht- en hoorbaar van mijn moedermelk, en is sinds zijn geboorte op 6 september 2008 al rond de 400 gram aangekomen bovenop zijn geboortegewicht. Het is echt genieten met Yannick!
Groetjes, Marga

2week40-d.jpgNa een ontzettend moeilijke start met de borstvoeding in het ziekenhuis, Dylan heeft drie dagen niets gegeten, ging ik één dagje afkolven en het zo geven aan hem. Begon hij op dag zes ontzettend goed aan mama's borst te drinken. Hier is Dylan vijf weekjes oud. Ondertussen zeven weken oud en drinkt nog altijd mama's melkje.

2week40-e.jpgGoedenmiddag, mijn borstvoedingsfoto's waarbij onze rode kater-kitten Eddie gezellig mee komt kroelen met Lieve van 14 maanden. Misschien een ideetje voor de week van dierendag?
Met vriendelijke groet, Marguerite

2week40-f.jpgDag fotoredactie van borstvoeding.com, met veel liefde heb ik mijn dochter Maria tot tien maanden live gevoed, nadat ze door de hulp van een lactatiekundige goed uit de borst heeft leren drinken. Met tien maanden kreeg ze keelontsteking, is ze tot mijn verdriet de borst gaan weigeren en ben ik gaan kolven. Helaas heeft ze nooit meer naar de borst getaald, ondanks mijn inspanningen.
Nu is ze bijna twintig maanden, en nog steeds kolf ik twee keer per dag (af en toe een regeldag). Vanwege haar koemelkallergie wil ik hier ook nog wel even mee doorgaan. Ze ziet mij dus elke dag kolven.
Mijn kolftas stond pas in de huiskamer op de grond. Net als elke andere tas werd hij leeggehaald, en zo zagen we haar zitten. Zelfs het geluid van de kolf werd nagedaan "ffff, ffff, ffff".
Hartelijke groet, Corine

2week40-g.jpgToch maar een foto van mijn grote boef, gewoon omdat ik supertrots op hem ben. Thomas is nu bijna 3 jaar oud, maar krijgt nog dagelijks twee keer de borst. Hij kan alleen maar uit de rechterborst drinken, maar dit heeft gelukkig niets uitgemaakt, we hebben de linkerborst niet nodig gehad…

Omdat ik vanuit huis werkte heb ik nooit hoeven kolven en kon hij altijd bij me drinken, wanneer hij dat wilde. Nadat hij een half jaar oud was zijn we met de Gill Rapley bijvoedingmethode begonnen en ook dit ging super. Voor ons geen potjes of gepureerd eten! Mijn mannetje lust alles en herkende al vroeg het fruit en de groente bij de groenteboer. Ook op verjaardagen pakt hij graag een stukje komkommer in plaats van een stuk worst of kaas! Al met al wordt hij er lekker groot van (nu al ca. 108 cm en 19,5 kilo) en is hartstikke gezond. Ik ben supertrots op ons allebei.
Groetjes van Marieke

2week40-h.jpgHallo, hierbij een foto van mijn zoontje Querten, toen 5,5 maanden oud, drinkend aan de borst op de voorstoel van de camper tijdens onze vakantie.
Hij lijkt te willen zeggen 'zit papa mij weer eens te storen als ik lekker aan het drinken ben bij mama, wat is er nou belangrijker dan melk.'
Groetjes, Ilja.

2week40-i.jpgHoi Stefan, Nick is nu zes maanden, hij stond al eerder op jullie site, maar deze foto willen we jullie niet onthouden. Leuk hè. Groetjes trotse oma Loes

2week40-j.jpgHallo Stefan, sinds lange tijd heeft mijn man weer een borstvoedingsfoto gemaakt. Het voeden wordt namelijk steeds meer een slaapkamergebeuren omdat mijn actieve mannetje alleen voor en na zijn slaapjes lekker de tijd neemt om te drinken. Al met al toch nog zo’n vijf keer per dag met zijn 11,5 maand.
Ik had van tevoren nooit gedacht dat ik een jaar zou voeden. Ik vond het altijd een beetje gek idee dat een kindje met tanden die loopt en die er al om kan vragen nog borstvoeding krijgt. Maar gelukkig bestaat er nog zoiets als voortschrijdend inzicht, dus mijn Kevin krijgt nog steeds moedermelk. Het is te makkelijk, te gezond en te fijn voor hem om te stoppen, dus we gaan nog wel even door.
Bedankt voor jouw goede en informatieve site. Ik heb er het afgelopen jaar veel gebruik van gemaakt en ook andere moeders op het bestaan van deze site gewezen. Top!
Groeten, Annika

De promotie van borstvoeding in Mozambique

verhaal-48a-petra.jpgIn het kader van de Wereld Borstvoeding Week doen belangengroepen en individuen elk jaar mee aan een wereldwijde campagne voor de promotie van borstvoeding. Ook in Mozambique was er dit jaar een campagne in de week van 1 tot en met 8 augustus. Het Ministerie van Gezondheidszorg, Unicef, IBFAN en WHO werkten samen om van deze campagne een succes te maken. Petra werkt in Mozambique voor de ICCO en is betrokken bij allerlei borstvoedingactiviteiten. Zij schetst in dit verhaal een beeld van de WBW 2008 in Mozambique en ze geeft een korte uitleg waarom de promotie van borstvoeding zo nodig is in dit Afrikaanse land.

Hoe gaat dat in Mozambique?

verhaal-48c-petra.jpgDe Wereld Borstvoeding Week was een goede gelegenheid om krachten te bundelen en extra aandacht te geven aan borstvoeding in Mozambique. Het Ministerie van Gezondheidszorg had al haar partners uitgenodigd om mee te werken. In Maputo vond de opening van de Wereld Borstvoeding Week plaats op 1 augustus.

Voor de gelegenheid was de zangeres Neyma, een nationale beroemdheid, gevraagd om met haar pasgeboren baby op de foto te gaan. Al borstvoedend verscheen ze in spots op televisie, op posters en op t-shirts. Door een idool in de campagne te betrekken werd de jeugd aangesproken, een hele belangrijke groep als toekomstige ouders, maar ook omdat hier veel tienerzwangerschappen voorkomen. De jeugd is daarnaast heel beïnvloedbaar door reclame vanwege hun wil om modern te zijn.

verhaal-48b-petra.jpgOp 1 augustus verzamelden zich mensen van allerlei organisaties en iedereen liep vervolgens al zingend en met spandoeken omhoog naar het gezondheidscentrum Bagamoyo in Maputo. Deze manier van manifesteren wordt veel gebruikt om aandacht te vragen voor onderwerpen en dit keer ging de boodschap over borstvoeding. Allerlei mensen liepen hun huis uit om te kijken waar het over ging en kinderen voegden zich bij de stoet.

Muziek en theater

Bij het gezondheidscentrum hadden zich verpleegsters, zwangere vrouwen, moeders en scholieren verzameld om het programma bij te wonen. Met muziek en theater werd duidelijk gemaakt wat de voordelen zijn van borstvoeding.

Muziek is één van de belangrijkste communicatiemiddelen in Mozambique. Bij elke gelegenheid wordt er gezongen en gedanst: het zingen van een lied met een boodschap is een goede en leuke manier om een basisboodschap door te geven. Vijftig vrouwen zingend over borstvoeding laat écht wel een indruk achter. Veel meer dan in Nederland wordt dit gebruikt om voorlichting te geven, met name omdat niet iedereen kan lezen en omdat met de televisie lang niet iedereen bereikt wordt.

verhaal-48d-petra.jpgDoor middel van theater werd uitgebeeld welke misverstanden, taboes en gewoontes er bestaan over borstvoeding. Een jonge moeder die bang is dat ze haar figuur verliest, een vader die denkt dat kunstvoeding het beste is voor zijn kind en een schoonmoeder die de baby stiekem traditionele geneesmiddelen toedient. Steeds hielp een voorlichter het publiek de goede keuze te maken. De acteurs in dit soort stukken zijn meestal erg goed en de stukken hilarisch. Er wordt heel wat afgelachen, vooral omdat de situaties zo herkenbaar zijn voor het publiek!

Drie vrouwen die zelf exclusief borstvoeding geven vertelden over hun eigen ervaringen en lieten zien dat exclusief borstvoeden mogelijk is en grote voordelen heeft. Als levende bewijs lieten ze hun prachtige, gezonde baby's zien. Zij waren onderdeel van een vrouwen groep die was opgericht in het gezondheidscentrum. Vrouwen kunnen daar hun ervaringen en vragen delen en krijgen advies van een verpleegster of een vrijwilliger over gezondheid van moeder en kind én over borstvoeding.

Gedurende de rest van de week vonden in allerlei ziekenhuizen in Mozambique activiteiten plaats om extra aandacht te geven aan borstvoeding.


Meedoen?

Zaterdag verhaaldag! Heb jij ook zo'n prachtig verhaal over je kleintje? Wij plaatsen elke zaterdag het mooiste verhaal.
Kijk hier voor meer informatie
 

Lang(er) borstvoeding geven; een pleidooi voor meer openheid

Vroeger was het heel vanzelfsprekend om langer dan zes maanden borstvoeding te geven. De komst van kunstvoeding zorgde ervoor dat moeders een keuze kregen: borstvoeding was niet langer noodzaak, want er was een alternatief dat je kon kopen in de winkel. Kunstvoedingsfabrikanten deden hele generaties ouders geloven dat kunstvoeding beter zou zijn dan de moedermelk. Steeds minder moeders kozen voor borstvoeding en veel kennis die voorheen van moeder op dochter werd doorgegeven, raakte vergeten.


 

Research on breastfeeding-1

In het engels: een bonte verzameling aan onderzoeken over moedermelk en borstvoeding! Voor de studiehoofden...


 

Borstvoeding, de eerste dagen. Gaat het goed?

Je bent nog maar net bevallen en je hebt nog maar een paar keer je kleintje aan de borst gehad. Hoe gaat het nu verder? Doe je het goed en waar moet je nu precies op letten om te weten of je het goed doet? Loop dit lijstje eens rustig door. Heb je een vraag? Zoek een deskundige of stel je vraag op het borstvoedingsforum