Tegenwoordig geven steeds meer vrouwen hun baby's borstvoeding. Daarom ontdekken ook steeds meer vrouwen dat ze voldoende van het borstvoeding geven genieten om er langer mee door te willen gaan dan de paar maanden die ze oorspronkelijk in gedachten hadden. Unicef stimuleert al tijdenlang om twee jaar of langer borstvoeding te geven en de Amerikaanse Academie van Kinderartsen (American Academie of Pediatrics - AAP) sluit hier nu bij aan door moeders aan te moedigen om in ieder geval één jaar borstvoeding te geven en vervolgens door te gaan zo lang als moeder en kind dat willen.
Zelfs de Canadese vereniging van kinderartsen erkent in haar voedingsrichtlijn dat er vrouwen zijn die twee jaar of langer borstvoeding willen geven. 'Health Canada', een regeringsdepartement dat waakt over de gezondheid van de Canadese burgers, heeft een verklaring uitgeven die vergelijkbaar is met die van Unicef. In het grootste gedeelte van de geschiedenis van de mens kregen kinderen bijna overal ter wereld tot de leeftijd van drie à vier jaar de borst. Dit is pas recentelijk anders geworden. En in veel samenlevingen is het voor peuters nog steeds heel gewoon om aan de borst te drinken.
Waarom zou je langer dan zes maanden borstvoeding geven?
Omdat moeders en baby's vaak ontzettend genieten van borstvoeding krijgen en geven. Waarom stoppen met iets dat prettig is voor allebei? En lang borstvoeding geven is zelfs goed voor de gezondheid en voor het welbevinden van zowel moeder als kind. Ze zeggen dat moedermelk na zes maanden geen waarde meer heeft. Ze mogen dit dan wel zeggen maar het is pertinent onjuist. Dat wie dan ook (ook kinderartsen) zoiets kan zeggen, toont enkel aan hoe onwetend veel mensen in onze samenleving zijn over borstvoeding. Moedermelk is tenslotte melk. Ook na zes maanden bevat moedermelk nog eiwitten, vet en andere belangrijke voedzame en geschikte bestanddelen die baby's en kinderen nodig hebben.
Moedermelk bevat nog steeds afweerstoffen die de baby helpen beschermen. Sommige afweerstoffen die de baby tegen infecties beschermen zijn in het tweede jaar zelfs in grotere hoeveelheden aanwezig dan in het eerste. Dit is natuurlijk hoe het hoort omdat kinderen ouder dan een jaar over het algemeen aan meer infectiehaarden worden blootgesteld. Moedermelk bevat nog steeds speciale groei bestanddelen die het immuunsysteem helpen rijpen en die ook de hersens, darmen en andere organen helpen rijpen en ontwikkelen.
Het is duidelijk gebleken dat borstgevoede kinderen die naar een kinderdagverblijf gaan, veel minder vaak en minder ernstige infecties oplopen dan kinderen die geen borstvoeding krijgen. Een moeder verliest dus minder werktijd als ze haar baby blijft voeden wanneer ze weer terug gaat naar haar betaalde werk.
Interessant is dat alle marketing van kunstvoedingfabrikanten het gebruik van kunstvoeding (een erg slechte kopie van moedermelk, het natuurlijke product) gedurende één jaar aanmoedigen. Maar tegelijkertijd suggereert dezelfde marketing dat moedermelk (het origineel van hun kopie) maar voor zes maanden of zelfs minder de moeite waard is: "de beste voeding voor pasgeborenen". Teveel mensen uit de gezondheidssector hebben dit refreintje overgenomen.
Ik heb gehoord dat de afweerstoffen in de moedermelk de ontwikkeling van een eigen immuunsysteem tegenwerken als ik langer dan zes maanden borstvoeding geef
Dit is niet waar. Het is zelfs absurd. Het is ongelooflijk hoeveel mensen in onze samenleving de voordelen van borstvoeding weten om te zetten in nadelen. Wij geven baby's inentingen zodat ze in staat zijn zichzelf te verdedigen tegen de werkelijke infectie. Moedermelk helpt de baby ook om zich te verweren tegen infecties. En als hij zich deze infecties kan overwinnen wordt hij immuun. Op een natuurlijke wijze!
Maar ik wil dat mijn baby onafhankelijk wordt
Maakt borstvoeding de peuter afhankelijk? Geloof dat maar niet. Een kind dat borstvoeding krijgt tot het er zelf mee stopt (meestal tussen de twee en de vier jaar) is over het algemeen onafhankelijker en, misschien nog belangrijker, hij voelt zich veiliger in zijn onafhankelijkheid. Hij haalt troost en veiligheid uit de borst tot hij klaar is om zelf de stap te zetten om te stoppen. En wanneer het kind deze stap zelf zet, weet hij dat hij zelf iets bereikt heeft en uit een fase is gegroeid. Het is een mijlpaal in zijn leven.
Vaak forceren wij onze kinderen om te snel 'onafhankelijk' te worden. Om te snel alleen te slapen, om te snel te stoppen met aan de borst te drinken, om het te snel zonder hun ouders te moeten kunnen, om alles te snel te doen. Forceer niets en het kind zal snel genoeg onafhankelijk worden. Waarom die haast? Ze gaan al snel genoeg de deur uit. Of wil je ze al op 14-jarige leeftijd het huis zien verlaten? Als in een behoefte voorzien is, zal deze verdwijnen. Als een behoefte onvervuld blijft, zoals de behoefte om uit de borst te drinken en om dicht bij mama te zijn, dan blijft deze behoefte tot ver in de kinderjaren of zelfs tot in de pubertijd bestaan. Uiteraard kan borstvoeding, in sommige situaties gebruikt worden om een te afhankelijke relatie te cultiveren. Maar dit kan ook via voeding en zindelijkheidstraining. Het probleem is dan niet het geven borstvoeding. Dit is een andere kwestie.
Wat nog meer?
Het belangrijkste aspect bij het geven van borstvoeding aan een peuter zijn niet de voordelen van de afweerstoffen of van voedingswaarde van de melk, hoe belangrijk deze ook zijn. Ik denk dat het belangrijkste aspect de unieke moeder–kind relatie is. Borstvoeding geven is een levensbevestigende daad van liefde. En dit gaat door als de baby een peuter wordt. Iedereen die ooit zonder vooroordelen een peuter aan de borst heeft geobserveerd, kan getuigen dat er iets bijna magisch, iets speciaals gebeurt, iets dat veel verder gaat dan voeden. Een peuter zal soms spontaan en zonder aanwijsbare reden beginnen te lachen terwijl hij drinkt. De vreugde die hij ondervindt aan de borst gaat verder dan alleen de voeding. En als de moeder het haarzelf toestaat hierin mee te gaan, wordt borstvoeding ook voor haarzelf een bron van vreugde die verder reikt dan enkel het verschaffen van voeding. Natuurlijk is het niet altijd geweldig, maar wat is dat wel? De momenten waarop het wel geweldig is, maken het allemaal zo de moeite waard.
En als het kind ziek wordt of zich bezeert, en dat gebeurt als ze met andere kinderen omgaan en meer en meer durven, is er dan een gemakkelijkere manier om hen te troosten? Ik herinner mij nachten op de spoedgevallendienst waar moeders door de gangen heen en weer wandelden met hun zieke baby's of peuters die geen borstvoeding kregen, om hen te troosten, vaak zonder succes. Terwijl de borstvoedende moeders rustig zaten met hun getrooste, niet per se blije baby's aan de borst. De moeder troost het zieke kind door het de borst te geven, en het kind stelt de moeder gerust door aan de borst te drinken.
Heb je nog vragen?
Artikelgegevens
- Artikel (handout #21) Toddler nursing. Herzien in januari 2005
- Vertaald door Anne-Marie van den Bosch
- Deze handout mag zonder verdere toestemming gekopieerd en verspreid worden, op voorwaarde dat hij in geen geval gebruikt wordt in enige context die de WHO-code op de marketing van vervangingsmiddelen van moedermelk schendt